専門職グループ

Kỹ sư 9X “bỏ phố về quê” với dự án cây giống cấy mô (15/7/2024)

Ngoài các yếu tố như điều kiện tự nhiên, thổ nhưỡng, kỹ thuật chăm sóc… thì cây giống tốt đóng vai trò quyết định đối với chất lượng nông sản. Tuy nhiên, trải qua quá trình nhân giống nhiều lần, cây có thể bị thoái hóa, http://vigen.vn/dua-dau-va-nhung-dieu-ban-chua-biet/ mất đi những đặc tính ban đầu. Chính vì vậy, nuôi cấy mô là giải pháp giúp nhân nhanh số lượng lớn giống cây trồng, đảm bảo cây sạch bệnh, giữ được tính trạng tốt của cây bố mẹ. Phương pháp này đang được Cơ sở cây giống cấy mô HF (xã Long Hưng B, huyện Lấp Vò, tỉnh Đồng Tháp) triển khai hiệu quả trong thời gian qua.

Hiện nay, đa số các loại cây ăn trái được nhân giống bằng các phương pháp truyền thống như chiết cành, ươm cây con từ hạt, ghép mắc… tuy nhiên những phương pháp này sẽ khó tạo ra những giống cây trồng sạch bệnh, không có độ đồng đều và không giữ được đặc tính di truyền của cây mẹ. Luôn đau đáu với điều này, kỹ sư trẻ Nguyễn Phượng Hằng, sinh năm 1992 đã từ bỏ công việc với mức lương ổn định ở phòng thí nghiệm nuôi cấy mô tại Đồng Nai để trở về quê nhà Đồng Tháp khởi nghiệp. Ước mơ của cô kỹ sư trẻ là làm sao có được thật nhiều cây giống tốt cung cấp cho bà con nông dân quê mình. “Đối với cây ngoài môi trường, qua quá trình nhân giống nhiều lần thì có thể thoái hóa, mất đi đặc tính ban đầu. Hoặc qua lai tạo, thụ phấn thì đặc tính ban đầu cũng dần mất đi. Mình dựa vào phương pháp nuôi cấy mô phục tráng lại đặc tính tốt của cây; tạo được cây con sạch bệnh, khỏe mạnh. Khi đó, cây đủ sức chống chịu ngoài môi trường tự nhiên; đồng thời phát triển nhanh chóng”.

Cơ sở cây giống cấy mô HF ra đời từ đó với biết bao kỳ vọng của cô kỹ sư trẻ và những người bạn đồng hành. Giống cây đầu tiên cơ sở nghiên cứu đó là cây chuối bởi nó dễ nhân giống hơn những loại cây khác và tỷ lệ thành công lên đến 80%. Giống chuối được sản xuất bằng phương pháp cấy mô giúp khắc phục những hạn chế của việc trồng theo cách truyền thống (tách cây giống từ cây mẹ) như dễ nhiễm nấm, vàng lá và thối củ, giảm năng suất, chết cây.

Xem thêm: https://vigen.vn/dua-xiem-xanh-cay-mo/

Với đội ngũ nhân sự trẻ, trình độ cao và một niềm đam mê cháy bỏng, Cơ sở cây giống cấy mô HF đã có nhiều tiến bộ vượt bậc trong nghiên cứu, phục tráng và cho ra đời cây giống khoẻ mạnh cung cấp cho bà con nông dân trong khu vực và cả nước. Những cây giống chuối già nam mỹ, chuối sáp, chuối cau… được cấy mô khắc phục hoàn toàn những hạn chế của cây giống nhân giống bằng các phương pháp truyền thống bởi cây giống được trẻ hóa, sinh trưởng, phát triển khỏe, năng suất cao, chất lượng và mang đầy đủ tính tốt từ giống nguyên bản. Mỗi năm, Cơ sở cây giống cấy mô HF của kỹ sư 9x Nguyễn Phượng Hằng cho ra đời hàng trăm ngàn cây giống cung cấp cho những nông trại trồng chuối xuất khẩu và bà con nông dân ở địa phương.

Sau thành công từ các giống chuối được thị trường đón nhận, hiện Cơ sở cây giống cấy mô HF cũng đang cung cấp những cây dứa cấy mô MD2 cho thị trường các tỉnh miền Tây như: Long An, Tiền Giang, Kiên Giang, Sóc Trăng, Cần Thơ, Trà Vinh, Vĩnh Long… và các tỉnh miền Trung, Tây Nguyên.

Dứa MD2 cấy mô được sản xuất từ cây mẹ ngoài đồng ruộng, qua quá trình chọn lọc và phục tráng trong phòng thí nghiệm loại bỏ hoàn toàn các tác nhân gây bệnh (nấm, khuẩn). Chính vì vậy, cây dứa có sức sống nội lực tốt hơn nhiều so với các giống nhân bằng chồi. Dứa MD2 nuôi cấy mô với ưu điểm tạo cây giống đồng đều về chất lượng, sạch bệnh, đúng mẫu mã cây mẹ là ưu thế lớn cho bà con định hướng trồng xuất khẩu sang các thị trường khó tính.

Không dừng lại đó, các giống khoai lang, khoai môn, gừng cũng được Cơ sở nghiên cứu thành công và sẽ sớm đưa ra thị trường trong thời gian tới. Chị Nguyễn Phượng Hằng– Chủ cơ sở cây giống cấy mô HF, Xã Long Hưng B, huyện Lấp Vò chia sẻ: “Trước giờ em làm trên chuối, bán về các vùng đông nam bộ. Hiện em đang sản xuất số lượng lớn cây dứa phục vụ các vùng trồng miền Tây. Hiện tại nghiên cứu thành công gừng, khoai môn,…để phục vụ sản xuất nông nghiệp ở vùng ĐBSCL mình; hướng thêm ra vùng Tây Nguyên. Đây là những nơi mà có thể sản xuất số lượng lớn để xuất khẩu”.

Sự nỗ lực, tâm huyết của cô kỹ sư trẻ hứa hẹn sẽ giải quyết được bài toán về giống cho nông dân để không còn tình trạng thoái hoá giống như hiện nay, https://vigen.vn/ hướng đến sản xuất nông nghiệp sạch và khoẻ ngay từ khâu giống, trước khi hoàn thiện quy trình để cho ra sản phẩm nông sản xuất khẩu./

Nhân giống dừa thành công bằng phương pháp nuôi cấy mô từ đỉnh sinh trưởng

Nhờ vào sự chia sẻ kiến thức, kinh nghiệm của các nhà khoa học của Đại học Quốc tế - Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh, Trung tâm Giống và Hoa kiểng tỉnh Bến Tre bước đầu đã nhân giống dừa thành công bằng phương pháp nuôi cấy mô từ đỉnh sinh trưởng https://vigen.vn/dua-xiem-lua-cay-mo/ giúp tạo được chất lượng đồng đều trong vườn dừa so với cách lấy giống truyền thống, đáp ứng nhu cầu về chất lượng trái trong sản xuất các sản phẩm từ dừa. Bên cạnh đó, ứng dụng phương pháp nuôi cấy mô trong nhân giống cây dừa sẽ giúp lựa chọn được những giống dừa phù họp với từng vùng, thích ứng biến đổi khí hậu trong điều kiện hiện nay.

Hiện nay có 2 phương pháp tuyển chọn giống dừa đó là: phương pháp lai tạo giữa các giống dừa với nhau để lựa chọn giống dừa mới và phương pháp dựa vào quần thể sinh học có sẵn để tuyển chọn cây dừa mẹ lấy giống từ cây dừa mẹ này để nhân giống. Tuy nhiên hai phương pháp này đều có nhược điểm rất lớn, phương pháp lại tạo thời gian lâu lựa chọn ưu thế lai khó; phương pháp lựa chọn giống từ cây dừa mẹ, nếu như dùng trái từ cây dừa mẹ này để ươm cây con, rất khó cho ra những cây dừa mang đặt tính của cây dừa mẹ. Theo đó cây dừa sau này chỉ duy trì từ cây mẹ đặc điểm có nhiều trái còn các đặc điểm khác rất khó duy trì cho thế hệ sau vì cây dừa thụ phấn chéo dễ lai tạo sẽ mất đi những đặt tính tốt của cây dừa mẹ.

Xem thêm: https://vigen.vn/chuoi-tieu-hong-cay-mo/

Chính vì thế, việc lựa chọn giống từ hai phương pháp trên không đảm bảo về chất lượng, năng suất của cây dừa trong tương lai cho nên phương pháp ứng dụng công nghệ sinh học trong nhân giống vô tính bằng phương pháp nuôi cấy mô mới có thể đảm bảo cây dừa giống sau này sẽ mang đặt tính giống hoàn toàn cây mẹ.

Đây là thành công bước đầu trong nhân giống vô tính cây dừa bằng phương pháp nuôi cấy mô mà từ trước đến nay chưa thực hiện được do đó mà ngành chức năng cần tiếp tục hoàn thiện quy trình sản xuất, để đáp ứng nhu cầu sản xuất giống dừa trong thời gian tới.

Theo ông Trần Văn Hiệp, xã Châu Bình, huyện Giồng Trôm (Bến Tre), để lựa chọn giống dừa, ông lựa chọn các cây dừa mẹ mang đặc tính nhiều trái, cơm dừa dày, tái dừa lớn…để ươm cây giống. Tuy nhiên, sau khi trồng chỉ có khoảng 30% cây mang đặc tính giống cây dừa mẹ, đa số các cây còn lại không đảm bảo chất lượng, năng suất nên ông đành phải đốn bỏ trồng lại cây khác. Bên cạnh đó, thời gian từ khi trồng cho đến khi ra trái rất lâu, phải mất đến 5 năm cây dừa mới cho trái. Tuy nhiên, nếu cây dừa không đạt chất lượng, người dân đã bị tốn mất 5 năm để trồng lại cây khác và điều này sẽ ảnh hưởng rất lướng đến kinh tế của người dân.

Việc sản xuất giống dừa bằng phương pháp nuôi cấy mô sẽ mang lại hiệu quả rất lớn cho người nông dân, khi đó vườn dừa sẽ đồng đều về năng suất chất lượng, đáp ứng nhu cầu thị trường, quan trọng nhất là tỷ lệ cây dừa đạt hiệu quả sau khi trồng gần như tuyệt đối, https://vigen.vn/ nông dân không phải tốn thời gian trồng lại nếu cây không đạt chất lượng như mong muốn.